"Ξύπνα Λάζαρε και μη κοιμάσαι
ήρθ' η μάνα σου από την πόλη
σου 'φερε χαρτί και κομπολόι.
Γράψε Θόδωρε, γράψε Δημήτρη
γράψε λεμονιά και κυπαρίσσι.
Οι κοτούλες σας αυγά γεννούνε
οι φωλίτσες σας δεν τα χωρούνε
δώστε μας κι εμάς να τα χαρούμε."
ή αλλού
«Πες μας
Λάζαρε τι είδες
εις τον Άδη που επήγες.
Είδα φόβους, είδα τρόμους,
είδα βάσανα και πόνους.
Δώστε μου λίγο νεράκι
να ξεπλύνω το φαρμάκι,
της καρδούλας μου το λέω
και μοιρολογώ και κλαίω.
Του χρόνου πάλι να 'ρθουμε,
με υγεία να σας βρούμε,
και ο νοικοκύρης του σπιτιού
χρόνια πολλά να ζήσει,
να ζήσει χρόνια εκατό
και να τα ξεπεράσει».
εις τον Άδη που επήγες.
Είδα φόβους, είδα τρόμους,
είδα βάσανα και πόνους.
Δώστε μου λίγο νεράκι
να ξεπλύνω το φαρμάκι,
της καρδούλας μου το λέω
και μοιρολογώ και κλαίω.
Του χρόνου πάλι να 'ρθουμε,
με υγεία να σας βρούμε,
και ο νοικοκύρης του σπιτιού
χρόνια πολλά να ζήσει,
να ζήσει χρόνια εκατό
και να τα ξεπεράσει».
Δύο από τα πολλά τραγούδια-κάλαντα που έλεγαν παλιά τα κορίτσια σήμερα το πρωί τριγυρνώντας στις γειτονιές. Οι νοικοκυρές τους έδιναν κάποιο γλυκό, φρούτα ή λίγα χρήματα.
Σάββατο του Λαζάρου σήμερα! Μέρα του θανάτου και της ζωής αφού συνδέεται με την Ανάσταση του Λαζάρου! Πάμπολλα τα έθιμα και οι εκδηλώσεις εορτασμού και τιμής στον Λάζαρο σε όλη τη χώρα και άπειρες οι παραλλαγές τους από τόπο σε τόπο . Τα Λαζαρικά έθιμα που έχουν πια ξεχαστεί ειδικά στις πόλεις. Τα κάλαντα του Λαζάρου ήταν γυναικεία μια και τα τραγουδούσαν κορίτσια που ονομάζονταν "Λαζαρίνες" κι αυτό γιατί είχαν την κοινωνική τους σκοπιμότητα κατά την εποχή της σκλαβιάς από τους Τούρκους. Ήταν μια ευκαιρία να βγουν τα κορίτσια από το σπίτι για να γνωριστούν και να παντρευτούν.
Σάββατο του Λαζάρου σήμερα! Μέρα του θανάτου και της ζωής αφού συνδέεται με την Ανάσταση του Λαζάρου! Πάμπολλα τα έθιμα και οι εκδηλώσεις εορτασμού και τιμής στον Λάζαρο σε όλη τη χώρα και άπειρες οι παραλλαγές τους από τόπο σε τόπο . Τα Λαζαρικά έθιμα που έχουν πια ξεχαστεί ειδικά στις πόλεις. Τα κάλαντα του Λαζάρου ήταν γυναικεία μια και τα τραγουδούσαν κορίτσια που ονομάζονταν "Λαζαρίνες" κι αυτό γιατί είχαν την κοινωνική τους σκοπιμότητα κατά την εποχή της σκλαβιάς από τους Τούρκους. Ήταν μια ευκαιρία να βγουν τα κορίτσια από το σπίτι για να γνωριστούν και να παντρευτούν.
Μεταξύ των άλλων, οι γυναίκες έπλαθαν τα "Λαζαράκια", που ήταν αρωματικά ψωμάκια με σταφίδες ή χωρίς και που τους έδιναν σχήμα ανθρώπου σπαργανωμένου όπως ακριβώς παριστάνεται στις εικόνες ο Λάζαρος. Για μάτια και στόμα έβαζαν μοσχοκάρφια (εγώ έβαλα σταφιδούλες μια και τα Λαζαράκια μου προορίζονταν για το νηπιαγωγείο της μικρής Βασιλικούλας).
Στα Τρίκαλα τα αυγά που συγκέντρωναν οι Λαζαρίνες από τα κάλαντα, τα έβαφαν κόκκινα και τα χάριζαν σε επισκέπτες που ήθενα να περιποιηθούν.
Σε κάποια μέρη, όπως στην Κω, στην Κύπρο και αλλού γινόταν αναπαράσταση του Λαζάρου με κάποιο παιδί που το τύλιγαν με σεντόνι.
Αλλού οι αγρότες δεν μάζευαν τη μέρα αυτή σοδειά γιατί πίστευαν ότι οι καρποί της γης είχαν μέσα τους το θάνατο.
Οι νοικοκυρές ζύμωναν τα Λαζαράκια ή Λαζαρούδια ή Λαζάρηδες λέγοντας "Λάζαρο αν δεν πλάσεις, ψωμί δεν θα χορτάσεις". Τα "Λαζαράκια" εξάλλου σηματοδοτούσαν και την αρχή των Πασχαλινών προετοιμασιών.
800 γρ. αλεύρι για τσουρέκι, κοσκινισμένο
800 γρ. αλεύρι για όλες τις χρήσεις, κοσκινισμένο
340 γρ. ζάχαρη
2-3 κ.σ. κανέλα
1/2 κ.γλ. γαρίφαλο σκόνη
2 βανίλιες
110 γρ. σταφίδες ξανθές αλεσμένες με 40 ml νερό χλιαρό
3 φακ. μαγιά ξηρή (3x9 γρ.)
200 ml ηλιέλαιο (ή αραβοσιτέλαιο)
1/2 κ.γλ. αλάτι
450-460 γρ. νερό βρασμένο με 2 ξυλάκια κανέλας, σε θερμοκρασία δωματίου
Μερικές σταφίδες μαύρες ή μερικά μοσχοκάρφια (γαρίφαλα) για τα μάτια και το στόμα.
Για την επάλειψη
100 ml νερό χλιαρό με 3 κ.σ. ζάχαρη
Βράζουμε το νερό με την κανέλα και το αλάτι μέχρι να το δούμε να πάρει καστανό χρώμα και το αφήνουμε στην άκρη μέχρι να γίνει χλιαρό για να το χρησιμοποιήσουμε στο ζύμωμα.
Βάζουμε τις σταφίδες με το νερό στο multi και τις πολτοποιούμε.
Σε ένα μεγάλο μπολ (ή στο μίξερ) βάζουμε τα δύο είδη αλευριού, τη ζάχαρη και τη μαγιά και ανακατεύουμε καλά με ένα κουτάλι.
Προσθέτουμε τις πολτοποιημένες σταφίδες, το ηλιέλαιο, την κανέλα και το γαρίφαλο και το 1/3 από το νερό με την κανέλα και το αλάτι.
Αρχίζουμε να ζυμώνουμε προσθέτοντας σταδιακά το νερό.
Η τελική μας ζύμη πρέπει να είναι μαλακή και να μην κολλάει στα χέρια.
Την αφήνουμε σε ζεστό μέρος ή στον φούρνο της κουζίνας στους 35 βαθμούς Κελσίου (προσοχή όχι περισσότερο για να μη χαλάσει η μαγιά) ή, εάν βιαζόμαστε, σε μπεν μαρί με ζεστό νερό (εκτός ηλεκτρικής εστίας) μέχρι να φουσκώσει και να διπλασιαστεί σε όγκο.
Μετά, ξαναζυμώνουμε και χωρίζουμε τη ζύμη σε 26 κομμάτια των 95-98 γρ. κρατώντας ένα κομμάτι 150-160 γρ. περίπου για να κάνουμε τα "σπάργανα".
Προθερμαίνουμε το φούρνο στους 180 βαθμούς Κελσίου.
Πλάθουμε τα Λαζαράκια (στις φωτό φαίνεται ακριβώς η διαδικασία), τους βάζουμε τις σταφίδες ή τα μοσχοκάρφια για μάτια και στόμα και τα αφήνουμε για άλλα 30-40 λεπτά, να φουσκώσουν.
Στο μεταξύ, φτιάχνουμε το ζαχαρόνερο για την επάλειψη, προσθέτοντας τη ζάχαρη σε χλιαρό νερό και ανακατεύοντας καλά για να διαλυθεί.
Μόλις τα Λαζαράκια φουσκώσουν τα αλείφουμε με το ζαχαρόνερο και τα βάζουμε να ψηθούν μέχρι να πάρουν ένα όμορφο καστανό χρώμα. Και του χρόνου με υγεία και καλό Πάσχα!
ΣΗΜ. Θα ακολουθήσουν αναρτήσεις με προτάσεις για την Μεγάλη Εβδομάδα και για το Πασχαλιάτικο τραπέζι.
Να και τα δώρα που η καλή μας νηπιαγωγός έδωσε σε όλα τα παιδιά για το Πάσχα (μαζί και το Λαζαράκι). -:)
Καλή σας μέρα!
